Je houdt een CFD op Brent-olie aan. De oliekoers verandert nauwelijks, maar volgens het platform eindigt het contract over een paar dagen. Ondertussen kost het volgende contract meer. Ben je het verschil verloren, schuift je positie vanzelf door of moet je zelf uitstappen? Dat wordt bepaald door het CFD-contract dat je aanhoudt, en niet alleen door de koersbewegingen van Brent in het nieuws.
Op de grondstoffenmarkt zijn vaak meerdere futurescontracten voor uiteenlopende leveringsmaanden verhandelbaar. Een CFD die een future volgt, blijft een overeenkomst met de CFD-aanbieder. Je koopt niet daadwerkelijk de betrokken hoeveelheid olie en bij een gebruikelijke CFD volgt ook geen fysieke levering. Daarom moet je juist weten wanneer het contract afloopt en hoe de broker de afloop verwerkt.
Wie over "de olieprijs" spreekt, moet eerst weten welke referentie wordt bedoeld. Brent en WTI dienen als verschillende benchmarks. Ook een Brent-contract met levering in een bepaalde maand kan anders geprijsd zijn dan een contract voor een latere maand. Opslagkosten, financiering, verwachte beschikbaarheid en vraag kunnen zulke verschillen beïnvloeden. Ze tonen niet vanzelf de verandering van de huidige spotprijs gedurende de maand.
Een aanbieder kan zowel een doorlopende cash- of spotachtige CFD op olie hebben als een variant met een vastgelegde afloopmaand. Bij de eerste horen mogelijk dagelijkse financieringskosten of een eigen aanpassingsmethode. De tweede kan een vervaldatum, afrekenkoers en doorrolproces hebben. Zonder de specifieke voorwaarden kun je de twee niet met dezelfde kostenformule naast elkaar leggen.
In de huidige Nederlandse voorwaarden voor grondstoffen-CFD's beschrijft IG onder meer de productspecificaties, afrekening met verwijzing naar de relevante futures en momenten waarop posities worden doorgerold of gesloten. Dat is één concreet aanbiederproces. Een andere partij kan andere standaardkeuzes, laatste handelsdagen en boekingsregels gebruiken.
Stel dat je via een CFD de Brent-future volgt die in juni afloopt. In dit rekenvoorbeeld levert één CFD $ 100 winst of verlies op per $ 1 koersbeweging. De onderstaande waarden zijn bedacht en stellen geen historische of actuele oliekoersen voor.
| Gebeurtenis | Fictieve koers | Uitkomst bij één CFD |
|---|---|---|
| Juni-contract openen | $ 76,00 | Long juni begint |
| Juni vlak voor afloop sluiten | $ 78,00 | +$ 200 koersresultaat |
| Juli-contract openen | $ 79,40 | Nieuwe koersbasis |
| Juli later weer sluiten | $ 79,00 | −$ 40 koersresultaat |
| Resultaat van beide koersbewegingen | — | +$ 160 |
De eerste positie beweegt van 76,00 naar 78,00. Met deze contractgrootte is dat $ 200 bruto winst. De tweede positie loopt van 79,40 terug naar 79,00 en verliest $ 40 bruto. Samen houd je $ 160 bruto over, zonder de twee spreads, eventuele commissies, rolloverkosten, wisselkoersconversies en contractaanpassingen.
Het verschil van $ 1,40 tussen beide contracten is op zichzelf geen gerealiseerde winst of verlies. Je stapt immers over op een contract met een andere referentiekoers. Bij sommige doorlopende CFD's zorgt een administratieve kascorrectie ervoor dat de sprong in de prijsnotering op zichzelf geen kunstmatig resultaat oplevert. Zo'n correctie haalt de economische carry van langer aanhouden echter niet weg.
Een platform kan een aflopend contract op diverse manieren tonen. Onderstaande routes zijn mogelijke manieren van boeken, geen toezegging dat jouw aanbieder daadwerkelijk doorrolt.
| Manier van afwikkelen | Wat je terugzoekt in de historie | Wat je niet mag aannemen |
|---|---|---|
| Oude CFD sluiten, andere CFD openen | Twee contractnamen, gerealiseerd resultaat over juni, nieuwe instap in juli | Dat marge en spreads gelijk blijven |
| Doorlopend product met herijkte prijs | Eén productnaam, andere koersreferentie en mogelijk een aparte kasaanpassing | Dat een sprong op de grafiek op zichzelf winst of verlies is |
| Contract loopt af zonder vervolgpositie | Afrekenprijs en vrijgekomen marge | Dat je oliepositie onveranderd doorloopt |
Reken voor deze fictieve overgang met $ 78,00 naar $ 79,40 en $ 100 per $ 1 koersverandering. Als een doorlopende CFD nu een nieuwe prijsbasis krijgt, zou een naïeve vergelijking in de grafiek bij een long plotseling +$ 140 kunnen suggereren. Bij een aanbieder die die zuiver technische sprong neutraliseert, zou in het fictieve model een kasboeking van −$ 140 tegenover die schijnbare stijging kunnen zetten. Per saldo is de zuivere herijking dan nul, voordat spread, carry en verdere marktveranderingen worden meegeteld. Het is geen algemene aanbiederregel en geen beschrijving van een echt aanbod. Het laat zien waarom je de kasregels samen met de grafiek moet bekijken.
Bij een echte sluit-en-heropenprocedure ontstaat de grafieksprong niet automatisch als winst op het oude contract. De nieuwe instapkoers is gewoon hoger. Verwissel deze methoden niet wanneer je je overzicht leest.
Staat een future met latere levering hoger dan de eerdere, dan spreekt men vaak over contango. Bij de omgekeerde verhouding wordt backwardation gebruikt. De begrippen beschrijven de termijngrafiek; ze zijn geen aanbeveling om te kopen of te verkopen. Een stijgende reeks prijzen kan bijvoorbeeld al verwachte financiering en opslag weerspiegelen. De hogere koers hoeft bij de uiteindelijke expiratie niet te blijven bestaan.
Wanneer je een long vlak voor afloop steeds vervangt door een duurder later contract, heeft je volgende positie telkens een nieuwe prijsbasis. Vanaf die koers wordt het toekomstige resultaat berekend. De spotprijs kan gedurende langere tijd min of meer gelijk blijven, terwijl herhaald doorrollen door de structuur van de futurescurve iets anders oplevert. Bij een short is de marktrichting omgekeerd, maar ook dan blijven spreads, marge en voorwaarden gelden.
Een doorlopende grafiek met alleen 'Brent' erboven kan daardoor misleidend zijn als niet duidelijk is hoe de geschiedenis is samengesteld. Zo'n grafiek kan opeenvolgende futures met een eigen correctiemethode aan elkaar zetten. Op het echte CFD-afschrift staan de contracten die je aanhield, de geboekte doorrollen en de werkelijke uitvoeringskoersen.
Sommige aanbieders sluiten een expirerend contract automatisch. Andere proberen de positie door te schuiven of laten je kiezen. De genoemde voorwaarden van IG bevatten een standaardregeling voor het doorrollen en situaties waarin je vooraf een andere keuze kunt vragen. Dat is niet bij alle brokers hetzelfde. De aanwezigheid van zo'n keuzemogelijkheid bewijst evenmin dat de broker je altijd tijdig zal waarschuwen.
Controleer voordat je een positie opent de laatste handelsdag van de CFD. Dat is mogelijk een andere dag dan de officiële laatste handelsdag van de future. Lees bovendien hoe de cashafrekening gebeurt, welke markt de eindkoers vaststelt, of een roll een sluit- en openingsorder inhoudt en of er een correctie wordt geboekt. Bekijk de spreads van zowel het oude als het nieuwe contract: een schijnbaar lagere financieringspost kan door de prijs en spread van de nieuwe maand weer worden gecompenseerd.
Voor een particuliere CFD-handelaar is het verschil tussen wachten tot de broker sluit, zelf tijdig sluiten en naar een latere maand doorrollen groot. Elk kan eigen gevolgen voor koersrisico, kosten en uitvoering hebben. Ook kan de margin-close-out eerder optreden als er te weinig middelen op de rekening staan.
Leg vier onderdelen naast elkaar: het exacte oude contract en de sluitdatum, het gerealiseerde resultaat daarop, een eventuele rollover- of financieringscorrectie en de specificatie van het nieuwe contract dat werkelijk is geopend. Voor de totale kosten tel je ook de spreads en commissies over beide transacties mee. Controleer de valuta: een Brent-CFD kan bijvoorbeeld in dollars worden afgerekend, ook als jouw rekening in euro's wordt bijgehouden.
De uitleg over olie, contango en backwardation is te vinden bij CFD's op grondstoffen. Het verschil met een op de beurs verhandelde future komt terug op CFD versus opties versus futures. De eigen vraag van dit artikel is wat de afloop van een contract doet met jouw al bestaande positie.
Beslis pas als je de actuele contractdocumentatie hebt bekeken. Als je niet weet of de CFD volgende week nog dezelfde leveringsmaand volgt, loop je een tastbaar risico op een onverwachte sluiting, kostenboeking of nieuwe blootstelling.
De koersniveaus en contractgrootten in dit scenario zijn fictief. Er wordt geen actuele Brent- of WTI-quote, verhandelbare CFD of aanbod van een bepaalde broker toegezegd.