Bij een vergelijking moet je drie prijzen uit elkaar houden: de index zelf, de prijsreferentie van het contract en de CFD-quote van de broker. Je bezit geen aandelen in de index en geen participatie in een indexfonds. De bekende DAX is doorgaans een performance-index waarin dividenden worden verwerkt alsof ze zijn herbelegd. De AEX wordt meestal als prijsindex gevolgd. De dividendcorrecties van jouw CFD volgen vervolgens de contractregels, niet automatisch de indexdefinitie. Prijsbron, puntwaarde en geplande houdduur bepalen samen welke blootstelling je aangaat en wat die kan kosten. In het overzicht CFD-markten staan ook de andere markten waarop CFD-contracten kunnen verwijzen.
De prijs van een cash-index-CFD, ook wel spot-index-CFD genoemd, is volgens de productspecificatie gebaseerd op een cashindex. Dat betekent niet dat de broker de officiële indexstand één op één overneemt. Hij kan zijn quote bijvoorbeeld afleiden van een futureprijs, gecorrigeerd voor de zogeheten fair value. Bij een contract zonder afloopdatum maken aanbieders meestal een financieringscorrectie als je na een vast dagelijks moment nog een positie hebt. Er kan daarnaast een indexdividendcorrectie zijn. Ook bij deze cashvariant bezit je geen onderliggende aandelen.
Bij een futures-geprijsde index-CFD geldt een beursfuture als referentie voor de quote. De futureprijs wordt mede bepaald door financiering en verwachte dividenduitkeringen voor de afloop. Sommige aanbieders boeken bij die variant geen aparte dagelijkse overnightvergoeding. Kosten kunnen echter in de geboden prijs, de spread en het prijsverschil tussen afloopmaanden zitten. Je koopt daarmee niet zelf het gestandaardiseerde beursfuturecontract. Afhankelijk van het specifieke CFD-product kan het contract een vaste afloopdatum hebben of een afzonderlijk beschreven rolloverprocedure kennen; dit is geen automatisch recht op voortzetting.
Of een futures-geprijsde CFD bij een langere houdduur goedkoper is, blijkt pas wanneer je alle contractkosten vergelijkt. Alleen naar het ontbreken van een aparte overnightvergoeding kijken is onvoldoende. Neem bij een vergelijking dezelfde index, koersrichting, waarde per punt, houdduur en rekeningvaluta. Tel de spread bij openen en sluiten, eventuele commissies, financieringscorrecties, dividendbehandeling, omzetting van valuta en de prijs van doorrollen mee. Controleer ook hoe de broker een positie bij de afloop afwikkelt. De afzonderlijke pagina kosten van CFD's helpt de verschillende kosten herkennen.
Neem twee fictieve contracten. De cash-index-CFD heeft een spread van 1,2 punt; de futuresgeprijsde CFD een spread van 4 punten. Beide zijn €1 per indexpunt waard. Bij één volledige openings- en sluitingscyclus bedraagt het spreadnadeel respectievelijk €1,20 en €4. Veronderstel daarnaast een vaste financieringslast van €0,40 per kalenderdag voor de cashvariant. Na zeven dagen zijn de in dit model meegenomen cashkosten €1,20 + €2,80 = €4; na veertien dagen €1,20 + €5,60 = €6,80.
Na zeven dagen zijn de berekende kosten in dit voorbeeld gelijk. Dat is geen koop- of keuzeadvies. De berekening laat onder meer de futuresbasis, veranderlijke financiering, dividenden, commissie, valutawissel en doorrolkosten buiten beschouwing. Een werkelijke vergelijking vereist beide actuele contracten, dezelfde nominale blootstelling en de precieze houdperiode. Ook de koersreferenties kunnen uiteenlopen. Je kunt dus niet op basis van de getoonde spread alleen bepalen welk product goedkoper is.
Een gedateerde indexvergelijking uit 2026 illustreert hoe prijsreferentie, houdperiode en financiering samenhangen. Beschouw dit als een historische casus, niet als een actuele marktvoorspelling of koopadvies.
De puntwaarde bepaalt hoeveel winst of verlies een beweging van één indexpunt oplevert. Naast standaardcontracten bieden brokers soms kleinere of fractionele posities aan. Twee CFD's die dezelfde index volgen hoeven bij verschillende aanbieders niet evenveel per punt waard te zijn. Raadpleeg de contractspecificatie, en leid de contractwaarde niet alleen af uit de indexstand of het woord 'lot'.
Denk aan een fictieve indexstand van 18.000 punten met €1 per punt. Je hebt dan een blootstelling van ongeveer €18.000. Daalt de koers 180 punten, dan geeft dat €180 bruto verlies op een longpositie. Bij een shortpositie levert die beweging, zonder kosten, bruto €180 op. Als een punt maar €0,10 waard is, zijn de blootstelling en het koersresultaat respectievelijk ongeveer €1.800 en €18. Het gaat om een lineair rekenvoorbeeld zonder valutawissel. Staat het contract in dollars terwijl je euro's aanhoudt, dan kan het valutaverschil het rekeningresultaat veranderen.
Een tick is de kleinste toegestane prijsstap. Die stap is niet noodzakelijk een heel indexpunt en zegt op zichzelf nog niets over de waarde in euro's. Bij stappen van een halve punt en €1 per heel punt verandert de contractwaarde €0,50 bij iedere tick. Zoek daarom de minimumomvang, tickgrootte en valuta van je instrument op. Weinig vereiste margin betekent niet dat de volledige marktpositie minder risico heeft.
Reken bij twee brokers eerst uit hoeveel euro dezelfde indexbeweging je zou kosten of opleveren. Alleen minimumspreads vergelijken kan een verkeerde indruk geven. Een spread van één punt is niet hetzelfde geldbedrag wanneer het ene contract €1 en het andere €10 per punt vertegenwoordigt. Controleer tevens of de getoonde prijs bij beide producten op dezelfde indexvariant en hetzelfde handelsmoment is gebaseerd.
Sinds de indexherziening van september 2025 telt de AEX 30 aandelen in plaats van 25 (Euronext, 9 september 2025). De DAX volgt 40 grote Duitse beursbedrijven. De bekende DAX-performancevariant verwerkt dividenden alsof ze worden herbelegd. De S&P 500 bestaat uit grote Amerikaanse beursfondsen. De Nasdaq-100 heeft een andere selectie en sectorverdeling. Een CFD-aanbieder kan voor een contract de commerciële namen Germany 40 of US Tech 100 gebruiken. De precieze indexreferentie en variant moeten daarom uit de productspecificatie blijken.
Niet ieder aandeel telt even zwaar mee in een index. De weging, dividendbehandeling, samenstelling en sectorverdeling hebben allemaal invloed op de indexstand. Daarom kun je de cash-CFD op één variant van DAX niet zonder meer vergelijken met een future op een anders samengestelde reeks. Controleer de maatstaf, prijs- of performancereeks en afrekenvaluta. Met een CFD heb je geen stemrechten in de afzonderlijke bedrijven.
Dat speelt ook wanneer je verschillende index-CFD's tegelijk aanhoudt. Twee indices kunnen een andere geografische naam hebben, maar toch deels dezelfde grote ondernemingen of risicofactoren volgen. Een andere indexnaam levert daarom niet vanzelf een wezenlijk andere risicopositie op. De samenstelling van de index en de werkelijke nominale CFD-positie zijn samen informatiever dan de marketingnaam.
De aparte uitleg over ESMA-regels plaatst de hefboom- en rekeningregels in de bredere bescherming voor particuliere CFD-klanten.
Bij CFD's voor Nederlandse particuliere klanten verschillen de maximale openingshefbomen per onderliggende markt. Een aandelenindex die als major telt, kent maximaal 20:1 hefboom en dus minstens 5% initiële margin. Bij een niet-major aandelenindex is dat 10:1 en 10% margin. De productspecificatie moet duidelijk maken onder welke categorie het specifieke CFD-contract valt. CFD's met de referenties Duitsland 40 en US 500 behoren in de gebruikelijke retailindeling tot major indices; een CFD op de AEX wordt doorgaans als niet-major geclassificeerd. Verifieer steeds de actuele productreferentie en klantstatus. Voor andere producten of professionele klanten kunnen andere regels gelden.
Bij een fictieve €10.000 nominale positie betekent 5% initiële margin €500 en 10% initiële margin €1.000, bij verder identieke contractparameters. Dit onderpand is geen verlieslimiet. Een ongunstige koersbeweging van twee procent betekent in beide gevallen ongeveer €200 bruto koersverlies. Spread, andere kosten en de valuta kunnen de uiteindelijke uitkomst verhogen of verlagen.
Een koersverlies van €200 drukt relatief zwaarder op een positie waarvoor €500 margin is gereserveerd dan op een positie met €1.000 margin. Daaruit volgt niet dat je met het lagere percentage meer kunt verliezen dan het contract economisch toestaat; de nominale blootstelling bepaalt hier de brutoschommeling. Het lagere onderpand maakt vooral duidelijk hoe snel vrije ruimte kan verdwijnen wanneer andere posities ook verlies maken.
De wettelijke retailregel over gedwongen afbouw kijkt naar het CFD-account als geheel. Daalt het relevante rekeningvermogen onder 50% van de totale vereiste initiële margin op de CFD-rekening, dan moet de aanbieder een of meer open CFD-posities sluiten. Dit is rekeningbreed, niet per instrument. De negatieve-saldobescherming voor Nederlandse retailcliënten begrenst het verlies binnen de daarvoor in aanmerking komende CFD-handelsrekening, niet de uitvoeringsprijs of het maximale verlies van elke afzonderlijke positie. Een gewone stop kan bij een koerssprong ongunstiger worden uitgevoerd dan de ingestelde prijs. In de uitleg over margin staat hoe de rekeningberekening werkt.
Bij sommige index-CFD's kun je ook buiten de openingsuren van de onderliggende aandelenbeurzen handelen. De uitvoerbare liquiditeit is dan niet noodzakelijk dezelfde als tijdens de reguliere beursuren. Buiten de cashsessie kan een broker zijn koers afleiden uit futures, andere marktbronnen en zijn eigen bied- en laatprijzen. Bij beperkte liquiditeit of buiten de reguliere sessie kan de spread afwijken; tijdens onderhoud of marktsluitingen kan de broker geen handel aanbieden. Er is geen universele 24-uursgarantie.
Controleer de tijden voor openen, afsluiten en aanpassen en wanneer een stop geldig is. De CFD-koers hoeft niet gelijk te zijn aan de officiële cashindex. Een gewone stop activeert een verkoop- of kooporder zonder de uitvoeringsprijs te garanderen. Een gegarandeerde stop bestaat uitsluitend wanneer de aanbieder die in dat contract en account ondersteunt, onder zijn voorwaarden. Het afzonderlijke artikel over stop-loss en take-profit beschrijft deze werking.
Europees beursnieuws kan een longpositie op de AEX én op de DAX tegelijk raken. Ook Amerikaanse en Europese indices bewegen geregeld dezelfde kant op, al verandert hun onderlinge correlatie door de tijd. Er is dus geen vaste wiskundige regel dat drie longposities in indices altijd precies hetzelfde ene risico betekenen.
Bekijk de totale nominale waarde, handelsrichting, regio- en sectoroverlap, valuta, openingstijden en de gezamenlijke margin van je rekening. Een extra CFD kan je portefeuille geconcentreerder maken in plaats van beter verdeeld. Ook wanneer je een aandelenindex combineert met een ander soort markt, is spreiding niet verzekerd bij marktonrust. De index verwijst naar verschillende aandelen; de CFD voegt nog altijd hefboom, financiering en een contractuele tegenpartij toe.
Leg vóór een vergelijking vier contractgegevens naast elkaar: de prijsbron (indexvariant of future), de waarde per punt in euro's of dollars, de kosten over jouw houdduur en de voorwaarden voor margin en uitvoering. Een cash-CFD met kleinere spread kan bij een korte handel anders uitpakken dan een futures-geprijsde CFD die lang openstaat. Bereken beide op dezelfde basis en raadpleeg actuele voorwaarden, niet alleen een algemene ranglijst.
De CFD-brokervergelijker kan helpen aanbieders van index-CFD's te vinden. Controleer vervolgens zelf per broker de productspecificatie: cash of futures-geprijsd, puntwaarde, spread op het tijdstip van handelen, financiering, dividendaanpassingen en de afloop of rollover. De vergelijker hoeft niet al die kenmerken voor iedere broker realtime te tonen. Lees voor het onderscheid met beursfutures en opties ook CFD's versus opties en futures.
Neem bij een voorgenomen positie ook een ongunstig scenario mee: wat gebeurt er als de index buiten de gebruikelijke beurstijd beweegt, de spread groter wordt of de broker op rekeningniveau moet ingrijpen? Pas wanneer je dat kunt vertalen naar bedragen in je eigen rekeningvaluta, heb je een bruikbare contractvergelijking. Geen van deze controles maakt koersspeculatie zonder risico.